HMC

Johan van Nieuwkerk (51)

Expert op de ambulance
én op de SEH

Johan van Nieuwkerk (51)

Expert op de ambulance
én op de SEH

In mijn jeugd had ik totaal geen idee wat ik wilde worden. Uiteindelijk besloot ik bij het transportbedrijf van mijn vader te gaan werken. Ik heb op de vrachtwagen gereden waarbij ik enkele jaren door heel Europa heb gereden om groente en fruit te vervoeren. Op een gegeven moment vond ik dat niet meer leuk, maar op de ambulance rijden leek mij wel wat.

In 1998 ben ik aangenomen als ambulancechauffeur bij wat toen nog ‘Ambulancedienst Westland’ was. Tijdens het werken/leren heb ik kort daarna de opleiding tot ambulancechauffeur gevolgd en dit diploma gehaald. Als ambulancechauffeur werkte ik altijd samen met de ambulanceverpleegkundige en het werk als ambulanceverpleegkundige leek mij ook erg leuk en interessant werk. Kort na het behalen van mijn diploma tot ambulancechauffeur besloot ik HBO-V te gaan doen, een deeltijd opleiding die 5 jaar zou duren. Een combinatie tussen werken op de ambulance en leren voor verpleegkundige.

In hoog tempo de ambulance op

In 2005 heb ik mijn HBO-V diploma behaald. Daarna heb ik 1 jaar op de afdeling Cardiologie van HMC en 3 jaar op de Spoed Eisende Hulp (SEH) bij Reinier de Graaf gewerkt als verpleegkundige. Op de SEH heb ik de vervolgopleiding tot SEH-verpleegkundige behaald, een duale opleiding van 18 maanden. In 2009 werd ik benaderd door de GGD om ambulanceverpleegkundige te worden. Een collega waar ik voorheen veel mee samenwerkte op de ambulance had dit een beetje aangezwengeld. Daarna is het allemaal erg snel gegaan en na de sollicitatieprocedure kon ik aan de slag als ambulanceverpleegkundige. Toch wel een droom die uitkwam.

Het werk van Ambulanceverpleegkundige

Wanneer je ambulanceverpleegkundige bent is het werk vaak redelijk overzichtelijk. Je krijgt op enig moment in je dienst een melding van de meldkamer en die sturen de ambulancechauffeur en mij op de patiënt af. Het is dan aan ons om de patiënt ter plaatste te helpen. Hierbij ben ik, voor de verpleegkundige zorg, de eindverantwoordelijke. Het belangrijkste is dat je er snel achter komt wat de ernst is. Vervolgens benader je de patiënt middels een methodiek die op dat moment van toepassing is. Denk in écht acute situaties aan de ABCD methodiek. In minder acute situaties is er meer tijd voor de anamnese. Op basis daarvan maak ik een plan of de patiënt mee gaat naar het ziekenhuis, doorverwezen wordt (bijvoorbeeld naar een huisarts) of thuis blijft na mijn hulp. Ik ga pas weg als er een goede opvolging is die ik volledig vertrouw en waarvan ik weet dat de patiënt zich daar comfortabel bij voelt. Ik wil zodra ik weg ben geen twijfels hebben.

Je moet als ambulanceverpleegkundige een goede inschatting kunnen maken van de patiënt om zodoende een correcte eerste indruk te maken. Heeft deze patiënt écht acuut zorg nodig nu? Moeten we zo snel mogelijk weg richting de SEH? Je kijkt dan voornamelijk naar de houding, de kleur en de ademhaling van de patiënt. Die eerste indruk krijg je al wanneer je over de 'drempel' stapt. Naar mate je meer ervaring hebt ga je steeds meer herkennen en kun je sneller die inschatting maken.

Je weet pas écht wat er met de patiënt aan de hand is wanneer je hem/haar ziet, spreekt en meemaakt. Zo komt het regelmatig voor dat ik met spoed naar de patiënt ga en dat het dan toch, gelukkig, mee blijkt te vallen. Maar andersom is ook absoluut wel eens het geval. Dat het minder ernstig wordt gemeld en dat het ernstiger is dan de patient of zijn/haar omgeving denken. En dat maakt het werk erg afwisselend en leuk. Geen dag, geen melding en geen patiënt is hetzelfde.

Als ambulanceverpleegkundige ervaar ik een groot mate van vrijheid. Je bent letterlijk veel buiten en je komt overal. Eigenlijk overal waar mensen onwel worden. Op straat en bij mensen thuis maar ook in de ridderzaal of in musea. Je ziet letterlijk hoe mensen leven, van mooi tot een rommel. Je ziet de onderkant en de bovenkant van de samenleving en alles er tussenin. En ze hebben allemaal een zorgvraag. Iedere patiënt is voor mij gelijk en ik behandel hen hetzelfde. Ieder mens heeft een eigen geschiedenis en stemming maar ik kan daar aardig goed mee omgaan. Natuurlijk zijn mensen wel eens boos of niet blij. Het is dan zaak dat je goed kan uitleggen wat je doet en waarom je het doet. Blijven communiceren is zeer belangrijk. Ik houd altijd voor ogen dat wat voor mij heel normaal of routine is, voor de patiënt dringend of enorm vervelend is. 

Uitwisseling tussen Ambulancedienst en SEH HMC

Na zes jaar op de ambulance was ik toe aan meer verdieping in mijn werk en wilde ik weer op een SEH werken. Heel lang had ik daar immers niet gewekt. Ik zocht meer uitdaging, afwisseling en andere mensen om mij heen. Maar ik wilde het werken op de ambulance ook niet helemaal loslaten. Dus toen leek uitwisselen tussen beide teams mij een zeer goed idee. Dat vond mijn leidinggevende bij de GGD ook. Ik kwam tijdens mijn diensten op de ambulance veel bij de SEH van HMC Westeinde en ik hoorde dat er SEH verpleegkundigen waren die ook graag met de ambulance wilden uitwisselen. Ook de teamleider van de SEH vond het een goed plan.

Samen met twee collega’s van de SEH heb ik toen het project 'FOC' (Fields Of Change) opgezet. We hebben een businessplan geschreven, deze voorgelegd aan directies en hier presentaties over gegeven. In het businessplan hebben we antwoord gegeven op vragen zoals ‘Wat hebben we nodig?’, ‘Wat kost het?’ en ‘Wat levert het op?’. Na akkoord hierop zijn we gestart met twee verpleegkundigen van de SEH en twee verpleegkundigen van de ambulancedienst. Het was best een investering om mensen op te leiden. Maar we zijn nu drie jaar verder en het is een succes! Veel uitbreiding is er (nog) niet maar het houdt goed stand.

Een groot voordeel van uitwisselen is dat ik de kennis die ik op de SEH tot mij neem goed kan inzetten op straat. En je kan beter rekening houden met de logistiek. Ik realiseer me veel beter hoe het op de SEH werkt. Zo bel ik vaak alvast met de SEH als ik bij de patiënt ben in plaats van wanneer ik onderweg ben zodat er op de SEH iets meer tijd is om klaar te staan. Andersom weet ik op de SEH precies wat het ambulancepersoneel mee heeft gemaakt wanneer ze een patiënt naar de SEH komen brengen. Ik begrijp dan waarom bepaalde onderzoeken of interventies wel of nog niet zijn verricht.

Het mooie van deze samenwerking is dat ik de ene maand op de ambulance en andere maand op de SEH wordt ingeroosterd en dat ik geen zorgen heb over de randzaken omdat dit goed geregeld is tussen de GGD en HMC. Het uitwisselen is niet voor iedereen weggelegd, je moet het uitwisselen wel (aan) kunnen. Je moet snel kunnen en willen schakelen en wisselen van omgeving. Ik vind het in ieder geval hartstikke leuk en als je de ambitie hebt raad ik het je zeker aan!

Verpleegkundige op de SEH

Op de SEH sta je bij een acute situatie altijd klaar met een team van specialisten die op dat moment nodig zijn. Is het niet acuut dan doet de verpleegkundige de eerste opvang van de patiënt. Als ik dat ben dan doe ik weer de anamnese. Het verschil met de ambulance is dat ik nu wel alvast uitgebreider onderzoek kan doen. Zo kan ik bijvoorbeeld alvast een ECG maken, bloedprikken, een foto aanvragen en urine- of bloedwaarden testen.Ook kan ik alvast vernevelen wanneer de patiënt benauwd is, pijnstilling toedienen of iets geven tegen de misselijkheid.

Alle patiënten op de SEH worden getrieerd (urgentiebepaling). Iedere categorie heeft zijn eigen triagekleur en op basis van die kleur of op verzoek van de SEH verpleegkundige ziet ook de arts de patiënt. De arts krijgt dan een indicatie binnen welke termijn de patiënt gezien moet worden. Op de SEH is de arts uiteindelijk medisch eindverantwoordelijk. Dit laatste is trouwens wel een verschil met het werken op de ambulance, waar ik eindverantwoordelijk ben voor de patiënt. Dit is soms niet altijd makkelijk, bijvoorbeeld wanneer ik besluit dat de patiënt niet naar het ziekenhuis hoeft.

Ik ga op de SEH hetzelfde met de patiënt om als op de ambulance. Zo moet je ook op de SEH een goede eerste indruk krijgen van de patiënt. Ik vind het daarbij belangrijk dat de patiënten het gevoel hebben dat ze gehoord worden en het gevoel hebben dat ze bij mij terecht kunnen. De patiënt en zijn/haar omgeving worden echt rustiger wanneer ik duidelijk en rustig met hen communiceer en uitleg wat we wel of niet gaan doen. De artsen hebben soms geen tijd omdat zij bijvoorbeeld bij een acute patiënt zijn. Ik ben dan de schakel tussen de patiënt en de arts. Dat is absoluut niet erg wanneer je goed blijft uitleggen wat de situatie is. De patiënt moet het gevoel hebben dat hij op zijn gemak is en veilig is. ‘Ik ben hier in goede handen’.

De cultuur op de SEH is vrij open en direct. En dat vind ik erg prettig, ondanks dat ik zelf van nature niet zo ben. Door mijn jarenlange ervaring ben ik zelf ook wel meer open en meer direct geworden. Veel wordt hier gezegd en uitgesproken. Alleen maar om beter te worden en elkaar beter ter maken. Daarnaast zijn het ook hartstikke leuke en gezellige collega’s. We kunnen we het goed met elkaar vinden en we delen veel met elkaar. We hebben het nodig om met elkaar te relativeren. Je maakt hier heftige dingen mee, denk aan grote trauma’s waarbij de vitale functies zoals ademhaling, circulatie e.d. instabiel zijn. Maar ik vind het leed en verdriet bij familieleden vaak nog heftiger dan de fysieke problemen bij de patiënt. Plotselinge gebeurtenissen in een familie of in een gezin zijn vaak heel pittig.

Een groot voordeel van uitwisselen is dat ik de kennis die ik op de SEH tot mij neem goed kan inzetten op straat. En je kan beter rekening houden met de logistiek. Ik realiseer me veel beter hoe het op de SEH werkt. Andersom weet ik op de SEH precies wat het ambulancepersoneel mee heeft gemaakt wanneer ze een patiënt naar de SEH brengen.

Johan van Nieuwkerk, 51 jaar, Ambulance - en SEH verpleegkundige

Nog meer verdieping, waarom niet?

Ik wissel nu inmiddels drie jaar uit tussen de SEH en de ambulancedienst en ik kan alleen maar zeggen dat het top is. Ik ben nu 51 jaar en toch zou ik graag nóg meer verdieping in mijn werk willen. Zodoende ben ik in september gestart met de opleiding tot Verpleegkundig specialist. Dat is wel pittig omdat het een zware opleiding is. Maar het lijkt mij erg leuk om als Verpleegkundig specialist op de SEH te werken zodat ik zelfstandig patiënten uit een bepaalde patiëntencategorie kan behandelen. Daarnaast ben ik over 10 jaar 61 jaar en het werken op de ambulance kan best fysiek zijn. Door meer verdieping te creëren in mijn werk heb ik voor later ook een goede basis. Zo kan ik naast de SEH ook altijd nog op een poli, een huisartsenpost of een algemene verpleegafdeling werken.

En tot slot houd ik voldoende tijd over voor mijn vrouw, mijn twee prachtige kinderen van 12 en 15 jaar, voetballen of dagje zeilen.

Interesse?

Ben je geïnspireerd geraakt door mijn verhaal en vind jij het te gek om in de toekomst uit te wisselen tussen HMC en de GGD Ambulancedienst? Bekijk dan eens onderstaande vacature.

Acute zorg verpleegkundige voor SEH én IC